Organizacja · Fundacja państwowa

Fundacja Solidarności Międzynarodowej

Fundacja Skarbu Państwa pod nadzorem Ministra Spraw Zagranicznych RP. Główny operator polskiej pomocy rozwojowej w ramach programu „Wsparcie Demokracji" — w tym na kierunku białoruskim.

aktywna
Przejrzystość
statut sprawozdania audyt kontrola
Statut publiczny
Tak · statut oraz Ustawa o współpracy rozwojowej opublikowane na solidarityfund.pl/statut-i-ustawa
Sprawozdawczość finansowa
Tak · sprawozdania roczne za lata 2012–2024 publikowane na solidarityfund.pl/raporty-roczne
Audyt zewnętrzny
Tak · raport NIK KAP.430.7.2024, opublikowany 28 kwietnia 2025 roku
Organ kontrolny
Istnieje formalnie · Rada FSM działa stale, jej skład jest publikowany. Prezes zarządu oraz członkowie Rady są powoływani przez Ministra Spraw Zagranicznych RP — to znaczy przez ten sam organ, który jest donorem programów FSM. Daje to nadzór formalny, lecz nie niezależny.
Typ
Fundacja Skarbu Państwa
Jurysdykcja
Polska
Zarejestrowana
12 lipca 2001
(statut z 07.01.1997)
KRS / NIP / REGON
0000024453 / 5262264292 / 012345095
Adres
ul. Tadeusza Czackiego 7/9/11, 00-043 Warszawa
Prezes zarządu
Justyna Janiszewska (od 21 listopada 2024)
FSM to fundacja Skarbu Państwa Polski pod nadzorem Ministra Spraw Zagranicznych, działająca na zlecenie MSZ. Powołana 7 stycznia 1997 roku pod nazwą Polska Fundacja Transformacji Rynkowej „Wiedzieć Jak" i wpisana do KRS 12 lipca 2001 roku. W sierpniu 2002 roku przemianowana na Polską Fundację Międzynarodowej Współpracy na rzecz Rozwoju „Wiedzieć Jak". W lutym 2013 roku otrzymała obecną nazwę — Fundacja Solidarności Międzynarodowej. Do 2002 roku organem nadzorczym był Minister Skarbu Państwa, od 2002 roku — Minister Spraw Zagranicznych. Główne kierunki — Ukraina, Białoruś, Gruzja, Mołdawia. Wśród programów — „Wsparcie Demokracji", „Polska pomoc rozwojowa". Kierunek białoruski jest realizowany przez coroczny „Konkurs Grantowy na rzecz społeczeństwa białoruskiego" (do 2024 roku — „na rzecz Białorusi"). Pod względem formalnych wskaźników przejrzystości FSM to instytucja spełniająca standardy otwartości: statut opublikowany, sprawozdania roczne za lata 2012–2024 dostępne, audyt zewnętrzny NIK 2024 roku przeprowadzony i opublikowany. Poniżej **systemowa anomalia dotycząca kierunku białoruskiego**. Aktualna prezes zarządu Justyna Janiszewska, powołana 21 listopada 2024 roku, przed objęciem stanowiska w FSM kierowała Fundacją Edukacja dla Demokracji (FED) w latach 2010–2016. FED była wśród wnioskodawców konkursu FSM 2023 roku dotyczącego Białorusi z projektem wsparcia represjonowanych nauczycieli (14 punktów, nie otrzymała finansowania) i wśród tych, których tematyka rozmija się z tym, jak FSM faktycznie rozdzielała granty w ramach priorytetu III.
Finanse — kierunek białoruski

Ogólna sprawozdawczość FSM jest na solidarityfund.pl/raporty-roczne. Poniżej tylko rozdział środków na kierunek białoruski — w centrum uwagi naszego projektu. Od 2024 roku główna część konkursowego budżetu na ten kierunek jest ukryta przed publikacją.

Rok Kwota Przejrzystość Uwaga Dokument
2020 nie podana
0%
7 grantów, nazwiska beneficjentów opublikowane, kwoty nie podane. doc-fsm-2020-results
2021 nie podana
0%
5 grantów, nazwiska beneficjentów opublikowane, kwoty nie podane. doc-fsm-2021-results
2022 nie opublikowano
0%
Wyniki konkursu nie zostały odnalezione w archiwum strony FSM.
2023 2 073 460 zł
100%
5 grantów, wszyscy beneficjenci opublikowani, przejrzystość 100%. Największy grant — 980 000 zł (47% budżetu konkursu). doc-fsm-2023-results
2024 4 700 000 zł
18,7%
11 grantów; ujawnione 4 nazwiska na 880 000 zł, ukryte 7 na 3 820 000 zł. doc-fsm-2024-results
2025 8 000 000 zł
11,25%
11 grantów; ujawnione 2 nazwiska na 900 000 zł, ukryte 9 na 7 100 000 zł. Wprowadzono kryterium zamykające konkurs dla nowych wnioskodawców. doc-fsm-2025-results
Systemowa anomalia jednego kierunku

W latach 2023–2025 przez FSM na kierunku białoruskim przeszło co najmniej 14,77 miliona zł. Budżet konkursu w tym okresie wzrósł prawie czterokrotnie (z 2,07 do 8 milionów zł); przejrzystość rozdziału spadła ze 100% do 11,25%. Łącznie za lata 2024–2025 z publikacji ukryto 10,92 miliona zł — dwie trzecie całego wolumenu kierunku białoruskiego za trzy lata.

Formalną podstawą ukrycia jest norma regulaminu pozwalająca na prośbę wnioskodawców nie publikować danych o wybranych projektach w związku ze szczególnymi uwarunkowaniami politycznymi kraju projektu. Na innych kierunkach (Ukraina, Gruzja, Mołdawia) takiej praktyki nie odnotowano. Na tle formalnie działających wskaźników przejrzystości instytucji jako całości — to strukturalna anomalia jednego kierunku, wymagająca wyjaśnienia.

Ostatnia weryfikacja publikacji konkursów: 16 maja 2026.

Powiązania
graph LR
    MSZ["Ministerstwo Spraw Zagranicznych<br/>Polski (MSZ)"]
    FSM["Fundacja Solidarności<br/>Międzynarodowej (FSM)"]
    BP["Fundacja Białoruś Przyszłości<br/>980 000 zł, 2023"]
    NIK["Najwyższa Izba<br/>Kontroli (NIK)"]

    MSZ -.finansuje i nadzoruje.-> FSM
    FSM ==granty 2020-2025==> BP
    NIK -.audyt NIK 2024.-> FSM

    classDef state fill:#EDEAE0,stroke:#0A0A0A,stroke-width:1px,color:#0A0A0A;
    classDef org fill:#FFFFFF,stroke:#B8341E,stroke-width:1.5px,color:#0A0A0A;
    classDef control fill:#F7F5F0,stroke:#888780,stroke-width:1px,color:#0A0A0A;

    class MSZ state;
    class FSM,BP org;
    class NIK control;
Kierownictwo w kluczowych okresach kierunku białoruskiego
  • Konkurs 2023 roku (grant BP — 980 tys. zł, 100% przejrzystości) · prezes zarządu — Rafał Dzięciołowski (od 19 września 2019)
  • Konkurs 2024 roku (ukrycie 81% budżetu) · prezes zarządu — Rafał Dzięciołowski. Publikacja wyników konkursu — sierpień 2024 roku, kilka tygodni po odejściu Dzięciołowskiego 30 lipca 2024 roku
  • Konkurs 2025 roku (ukrycie 89% budżetu, wprowadzone kryterium zamykające krąg beneficjentów) · prezes zarządu — Justyna Janiszewska (od 21 listopada 2024)
Aktualne kierownictwo (zarząd)
  • Justyna Janiszewska — prezes zarządu, od 21 listopada 2024
  • Teresa Zagrodzka — członek zarządu, od 13 maja 2025

Aktualny skład Rady Fundacji wskazany w pełnym odpisie KRS — doc-krs-fsm.

Byli prezesi zarządu (według KRS)
  • Jacek Kluczkowski — 2001–2004
  • Waldemar Dubaniowski — 2004–2011
  • Klaudia Wojciechowska — 2011–2012
  • Krzysztof Stanowski — 2012–2017
  • Maciej Falkowski — 2017–2019
  • Rafał Dzięciołowski — 19 września 2019 — 30 lipca 2024 (odszedł w trakcie audytu NIK 2024 roku, przed publikacją raportu)
  • Henryk Litwin — 30 lipca — 14 listopada 2024 (3,5 miesiąca)
Powiązane wydarzenia
Wzmiankowana w śledztwach
Dokumenty źródłowe
Tagi
fundacja polska fundacja państwowa MSZ